EIN HANES
Sir Henry Morton Stanley, I presume?
Speaker: John Roberts
Born John Rowlands, in Denbigh in 1841, this Welshman had a very traumatic childhood. How he became a journalist, soldier, and the famous explorer of central Africa who ‘found’ David Livingston is a remarkable story. He later became a British politician and campaigned against the slave trade, so why are his achievements still not met with universal acclaim?
CV: Most of my working life was in education: junior and grammar schools, an English language centre, FE colleges, Polytechnic and universities (Wolverhampton and Newport). I spent a few years on building sites and three years in the Caribbean taking money (legitimately) from mostly American tourists. My family is Welsh, from around Tredegar but as a result of the diaspora I was born and brought up in the Black Country.
* * *
Siaradwr: John Roberts
Ganwyd John Rowlands yn Ninbych ym 1841, a chafodd blentyndod trawmatig iawn. Stori nodedig yw sut y daeth yn newyddiadurwr, milwr, fforiwr enwog yng nghanolbarth Affrica a sut y gwnaeth ‘ddarganfod’ David Livingston. Yn ddiweddarach daeth yn wleidydd Prydeinig ac ymgyrchodd yn erbyn y fasnach gaethweision. Felly, pam nad ydym yn dal i ddathlu ei lwyddiant?
CV: Roedd y rhan fwyaf o fy mywyd gwaith ym myd addysg: ysgolion cynradd ac ysgolion gramadeg, canolfan iaith Saesneg, colegau addysg bellach, Coleg Polytechnig a phrifysgolion (Wolverhampton a Chasnewydd). Treuliais ychydig flynyddoedd ar safleoedd adeiladu a thair blynedd yn y Caribî yn cymryd arian (yn gyfreithlon) gan dwristiaid Americanaidd yn bennaf. Mae fy nheulu'n Gymry, o amgylch Tredegar ond o ganlyniad i'r diaspora cefais fy ngeni a'm magu yng Ngorllewin Canolbarth Lloegr.